Pochodzimy od 3 osób żyjących 15 000 lat temu w Euroazji !!!

Chromosom Y, to jeden z najmniejszych fragmentów DNA w naszym genomie. Jest on jednak chyba najbardziej znany ze względu na specyficzną rolę, jaką pełni w naszych komórkach. Nieliczne obecne w nim geny wyzwalają w rozwijającym się ludzkim zarodku kaskadę procesów, które prowadzą do wykształcenia męskich narządów płciowych. Niewielki fragment DNA decyduje o tym, czy przyjdziemy na świat jako kobieta, czy jako mężczyzna.

Badania genealogiczne

badania genealogiczne

Zmienność genetyczna: linie męskie.
Chromosom Y, jako jedyny z całego zestawu 23 par ludzkich chromosomów, dziedziczy się wyłącznie w linii męskiej – ojciec przekazuje go synom, a ci następnemu pokoleniu mężczyzn. Nietrudno sobie wyobrazić, iż mężczyźni posiadający wspólnego przodka w linii męskiej powinni mieć identyczny chromosom Y. Tak jednak jest tylko w przypadku mężczyzn, których pokrewieństwo w linii męskiej sięga kilku do kilkunastu pokoleń. Chromosomy Y różnią się ze względu na mutacje, czyli drobne zmiany zachodzące w DNA. Można je wykrywać technikami biologii molekularnej. Umożliwiają one odróżnienie od siebie poszczególnych chromosomów Y.

Problem: praktyczne wykorzystanie.
Cechy chromosomu Y, a w szczególności specyficzny sposób jego dziedziczenia i zróżnicowanie genetyczne, znalazły zastosowanie w różnych dziedzinach wiedzy związanych z analizą śladów biologicznych, badaniami pokrewieństwa, badaniami genealogicznymi i populacyjnymi aż po odtwarzanie historii ludzkiego gatunku do czasów prehistorycznych. W artykule przytaczam tylko wybrane przykłady wykorzystania analizy zmienności
DNA chromosomu Y. Należy jednak zaznaczyć, że za sprawą rosnącej liczby publikacji naukowych oraz dzięki stałe mu rozwojowi technik służących jego analizie perspektywy te będą jeszcze szersze.

Przestępstwa na tle seksualnym.
Ok. 95 proc. wszystkich przestępstw dokonywanych jest przez mężczyzn. Analiza genetyczna chromosomu Y nie zawsze jest przydatnym narzędziem w badaniu śladów biologicznych. W przypadku materiału zabezpieczonego na miejscu przestępstwa na tle seksualnym trudno jednak przecenić jej znaczenie. Ofiarami takich przestępstw są najczęściej kobiety, a sprawcami – mężczyźni. Wśród zabezpieczonych śladów znajdu ją się więc najczęściej zarówno ślady ofiary, jak i sprawcy, przy czym materiał genetyczny w nich bywa zmieszany, co utrudnia interpretację danych ze standardowej analizy genetycznej. Często zdarza się też,
iż w mieszaninach takich występuje znaczna przewaga DNA kobiety, co praktycznie uniemożliwia wykrycie DNA mężczyzny z wykorzystaniem standardowych metod analizy profili DNA. Jednak dzięki obecności chromosomu Y wyłącznie u mężczyzny możliwe jest wydobycie informacji o profilu DNA tego chromosomu nawet z mieszaniny zawierającej znaczny nadmiar DNA kobiety.

Badanie pokrewieństwa.
Identyczność chromosomów Y mężczyzn posiadających wspólnego przodka umożliwia wykorzystanie badań tej
cząsteczki w potwierdzaniu pokrewieństwa, np. w przypadku spornego ojcostwa. W sytuacji, gdy materiał biologiczny domniemanego ojca dziecka nie jest dostępny, możliwe jest przeprowadzenie badań chromosomu Y krewnych ojca (jego brata, czy nawet kuzyna), co niejednokrotnie może przyczynić się do wyjaśnienia wątpliwości. Podobnie w przypadku identyfikacji osób zaginionych często zdarza się, że ma teriał bliskiej rodziny domniemanej osoby nie jest dostępny, podczas gdy bez trudu można znaleźć krewnych, nawet
dość dalekich, w linii męskiej.

Badania genealogiczne.
Następstwem rosnącej wiedzy o zmienności genetycznej chromosomu Y i co raz szerszej dostępności takich badań jest wykorzystanie ich w innych dziedzinach aktywności związanych z analizą pokrewieństwa – m.in. w genealogii. Badania genetyczne, a w szczególności badania chromosomu Y, mogą być nieocenionym narzędziem dla potwierdzania pokrewieństwa pomiędzy poszczególnymi gałęziami wielkich rodów. Tym bardziej, że w wielu kulturach nazwisko dziedziczy się identycznie jak chromosom Y, tzn. z ojca na syna. Jednym z najbardziej znanych przykładów wykorzystania badań chromosomu Y do celów genealogicznych były ba dania mające na celu określenie pokrewieństwa pomiędzy rodziną Jeffersonów a potomkami Sally Hemmings niewolnicy, która na przełomie XVIII i XIX w. pracowała w domu Jeffersonów. Rozpowszechniona plotka głosiła, że trzeci prezydent Stanów Zjednoczonych Ameryki Thomas Jefferson jest ojcem jednego z jej synów. Badania przeprowadzone na początku XXI w. obejmujące potomków synów Sally Hemmings oraz mężczyzn wywodzących się z linii męskiej rodziny Jeffersonów potwierdziły, że Thomas Jefferson (ale również każdy inny jego krew ny w linii męskiej) mógł być ojcem Estona, jednego z synów niewolnicy.

Europejczyk czy Azjata?
Analiza zmienności DNA chromosomu Y dużych grup mężczyzn wywodzących się z różnych regionów świata pozwala na porównywanie częstości występowania poszczególnych haplogrup i haplotypów w badanych populacjach. Im bardziej zbliżone są te częstości, tym bliższe jest pokrewieństwo pomiędzy populacjami. Badania tego typu, prowadzone m.in. w naszym zakładzie, pozwoliły np. na wykrycie granicy genetycznej przebiegającej

Napisane przez: CaveMan

Zostaw komentarz

XHTML: Możesz użyc następujących znaczników: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>